Choroby nowotworowe stanowią wyzwanie dla dzisiejszej medycyny, ponieważ przyczyniają się do zgonów dzieci i młodzieży na świecie.

Cel.

Celem pracy był przegląd doniesień naukowych dotyczących planowania leczenia ortodontycznego u pacjentów, którzy w przeszłości doświadczyli leczenia onkologicznego lub – postępowania ortodontycznego u pacjentów, którzy otrzymali diagnozę nowotworu w trakcie leczenia ortodontycznego.

Materiał i metody.

Dokonano przeglądu piśmiennictwa w języku polskim i angielskim, z wykorzystaniem bazy PubMed i Scopus z lat 2003–2022, używając słów kluczowych: chemioterapia, radioterapia, onkologia wieku dziecięcego, leczenie ortodontyczne pacjentów onkologicznych, powikłania terapii onkologicznej.

Wyniki.

Terapie przeciwnowotworowe, takie jak chemioterapia, radioterapia oraz leczenie skojarzone polegające na połączeniu chemioterapii i radioterapii, mogą powodować wystąpienie działań niepożądanych zarówno ogólnoustrojowych, jak i miejscowych. Do powikłań występujących w jamie ustnej zalicza się wady zgryzu (tyłozgryzy, zgryzy otwarte, zgryzy krzyżowe) oraz nieprawidłowości zębowe, takie jak mikrodoncja, hipodoncja, oligodoncja, anodoncja, taurodontyzm. Terapie przeciwnowotworowe u dzieci mogą powodować zahamowanie wzrostu twarzoczaszki w wymiarze strzałkowym i pionowym. Im młodszy wiek pacjenta w chwili rozpoczęcia leczenia onkologicznego, tym większe ryzyko powikłań w zakresie zaburzeń rozwojowych układu stomatognatycznego. U pacjentów onkologicznych z wadami zgryzu duże znaczenie ma współpraca interdyscyplinarna, która pozwala odpowiednio zaplanować i zmodyfikować leczenie ortodontyczne.

Wnioski.

W ostatnich latach dokonał się ogromny postęp w skutecznym leczeniu nowotworów. Bardzo ważna dla lekarza ortodonty stała się znajomość powikłań powstałych w wyniku leczenia przeciwnowotworowego. Wiedza ta pozwala na ustalenie jak najbardziej optymalnego planu leczenia ortodontycznego dla pacjenta onkologicznego, a także zmniejszenie powikłań związanych z terapią przeciwnowotworową.