Grzyby drożdżopodobne z rodzaju Candida należą do fizjologicznej flory człowieka. Mogą być odpowiedzialne za rozwój stanów chorobowych, np. przy spadku odporności organizmu. Forma blastosporowa Candida albicans (bielnik biały) stanowi florę fizjologiczną przewodu pokarmowego, układu moczowo-płciowego, oddechowego oraz skóry. Jest grzybem najczęściej izolowanym ze zmian patologicznych błony śluzowej jamy ustnej. Transformacja grzyba do patologicznej formy pseudostrzępkowej zapoczątkowuje rozwój stomatopatii.

Cel

Celem pracy jest przegląd piśmiennictwa na temat kolonizacji i zakażeń grzybiczych u pacjentów leczonych ortodontycznie.

Materiał i metody

Dokonano przeglądu prac naukowych z lat 1970–2019, wykorzystując bazy PubMed oraz Index Copernicus i Research Gate, z zastosowaniem słów kluczowych: C. albicans, leczenie ortodontyczne, stomatopatie. Do przeglądu włączono badania oraz piśmiennictwo poglądowe polskich autorów.

Wyniki i wnioski

Najczęściej występującym czynnikiem etiologicznym stomatopatii wśród pacjentów leczonych ortodontycznie jest gatunek Candida albicans. W przebiegu zmian rumieniowo-zapalnych błony śluzowej wykrywa się także C. tropicalis, C. lusitaniae, C. parapsilosis, C. krusei i in. Na podstawie przeprowadzonej analizy piśmiennictwa można stwierdzić, że zarówno zdejmowane, jak i stałe aparaty ortodontyczne są miejscowym czynnikiem wpływającym na kolonizację jamy ustnej grzybami z rodzaju Candida. Pacjenci, którzy mają aparaty ortodontyczne powinni być świadomi konieczności zgłaszania się na częstsze wizyty kontrolne w celu oceny stanu błony śluzowej i wczesnego wykrycia ewentualnych nieprawidłowości. Znajdują się bowiem w grupie podwyższonego ryzyka i mogą być narażeni nie tylko na choroby zębów (próchnica), ale także błony śluzowej jamy ustnej i innych narządów (grzybica).