Streszczenie

Próchnica zębów mimo wdrożenia procedur profilaktycznych i standardowego od lat postępowania nadal stanowi duży problem. Ostatnio podkreśla się znaczącą rolę mikrobiomu jamy ustnej w ograniczeniu jej rozwoju, a także redukcji zapalenia dziąseł, przyzębia oraz halitozy.

Cel

Celem pracy był przegląd piśmiennictwa na temat etiopatogenezy próchnicy, stanów zapalnych jamy ustnej i przyzębia, z uwzględnieniem wpływu leczenia ortodontycznego na ich rozwój, oraz omówienie metod zapobiegania im, ze szczególnym uwzględnieniem roli mikrobiomu jamy ustnej.

Materiały i metody

Dokonano przeglądu piśmiennictwa w języku polskim i angielskim z wykorzystaniem bazy PubMed (do września 2022), a także korzystano z przeglądarki Google.

Wyniki

Dysbioza jamy ustnej odpowiada w znacznym stopniu za rozwój próchnicy i stanów zapalnych przyzębia, ale także za pojawienie się halitozy czy chorób odogniskowych. Bakterie probiotyczne stanowią konkurencję dla bakterii chorobotwórczych w kolonizacji błony śluzowej jamy ustnej, zmieniają warunki środowiska jamy ustnej, wytwarzając substancje o działaniu antybakteryjnym i zmniejszającym stan zapalny. Badania kliniczne wykazały, że stosowanie szczepów probiotycznych, takich jak Lactobacillus reuteri oraz Lactobacillus plantarum wiązało się z zahamowaniem procesów próchnicotwórczych.

Wnioski

Dbanie o prawidłowy mikrobiom jamy ustnej staje się jednym z kluczowych zadań profilaktyki próchnicy i stanów zapalnych. Włączenie do codziennej higieny jamy ustnej preparatów probiotycznych opartych na szczepach L. reuteri oraz L. plantarum stanowi obiecującą procedurę, dzięki której rozwój wymienionych chorób może zostać zahamowany lub w znacznej mierze ograniczony. Praktyka ta wydaje się szczególnie uzasadniona w przypadku leczenia ortodontycznego, gdzie dbałość pacjenta o prawidłową higienę jamy ustnej jest utrudniona.